Şevket Sezer

Şevket Sezer

Tarihi Bakış
şevketsezer@kamudannethaber.com

Sadabat Paktı'ndan CENTO'ya

15 Şubat 2020 - 20:37

 

Sadabat Paktı ve Balkan Antandı,Atatürk'ün,ülkenin etrafını dostluk çemberi ile çevreleme projesiydi.



2. Dünya savaşının belirtileri Türkiyeyi sınır güvenliği konusunda endişelendirmeye başlayınca,Batı'da Türkiye,Yunanistan,Yugoslavya ve Romanya arasında Balkan Antandı,doğuda ise 8 Temmuz 1937 yılında Türkiye,İran,Irak ve Afganistan arasında Sadabat Paktı kurulmuştu.



1955'te BAĞDAT PAKTI kurulunca Sadabat Paktı önemini kaybetmiş,1980 yılında İran-Irak savaşı çıkınca da tarihe karışmıştır.

 

BAĞDAT PAKTI Türkiye,İran,Irak,Pakistan ve İngiltere arasında kurulmuş Ortak Savunma ve Bölgesel İşbirliği Teşkilatı idi.ABD bu pakta gözlemci göndermişti.

 

24 Mart 1959'da Irak,Bağdat Paktından çekildi.Paktın adı daha sonra 1959 yılında ABD'nin katılımıyla MERKEZİ ANLAŞMA TEŞKİLATI-CENTO olarak değiştirildi ve teşkilatın merkezi Ankara oldu.

1979'da İran ve Pakistan teşkilattan çekilince CENTO sona erdi.

 

Sadabat Paktını İngiltere,Bağdat Paktını ise ABD sulandırmış ve sonunda yok etmişlerdir.Aslında yok edilen,bölgenin güvenliği olmuştur.

 

Bu paktlar dursaydı,Sovyetler Birliği Afganistan'a giremez,ABD El-Kaide'yi kurup,Irak'ı işgal edemezdi.ABD,İŞİD ve PKK'yı kurduramaz,Suriye bugünkü gibi iç savaşa sürüklenmezdi.BOP PROJESİ'de gündeme gelemezdi sanırım.

 

Sadabat Paktından sonra kurulan Paktlar,bölgede çıkarları olan İngitere ve daha sonra ABD'nin girmesiyle sulandırılmış ve bölge ülkelerinin hatalarıyla da bugünkü duruma gelinmiştir.Son yıllarda da hatalar zinciri hala devam etmektedir.